Một số vấn đề trong “Y đức kê đơn” và thông điệp gửi tới bệnh nhân

Cùng với sự phát triển của nền kinh tế, ngành công nghiệp dược ngày nay phát triển mạnh mẽ. Vì vậy, thị trường dược phẩm nói chung và thuốc chuyên khoa mắt nói riêng rất phong phú. Điều đó cũng góp phần tích cực vào công tác chăm sóc và nâng cao sức khoẻ cộng đồng.Tuy nhiên để đạt được mục tiêu cao cả này công sức và tâm huyết của người thầy thuốc mới là yếu tố quyết định. Đôi khi thầy thuốc còn phải tính đến hoàn cảnh kinh tế riêng của người bệnh, phải đồng cảm cùng bệnh nhân của mình…

Cùng với sự phát triển của nền kinh tế, ngành công nghiệp dược ngày nay phát triển mạnh mẽ. Vì vậy, thị trường dược phẩm nói chung và thuốc chuyên khoa mắt nói riêng rất phong phú. Điều đó cũng góp phần tích cực vào công tác chăm sóc và nâng cao sức khoẻ cộng đồng. Đó chính là yếu tố vật chất quan trọng để thực hiện nghị định 46 của Bộ Chính Trị  về vấn đề này. Tuy nhiên để đạt được mục tiêu cao cả này công sức và tâm huyết của người thầy thuốc mới là yếu tố quyết định. Với mỗi một con người và bệnh cảnh cụ thể, người thầy thuốc phải trăn trở, suy tính để làm sao đạt được hiệu quả điều trị tốt nhất trong điều kiện có thể . Đôi khi thầy thuốc còn phải tính đến hoàn cảnh kinh tế riêng của người bệnh, phải đồng cảm cùng bệnh nhân của mình, bởi Bác Hồ của chúng ta đã dạy: “Thầy thuốc phải như mẹ hiền”.

Ngoài 2 yếu tố nêu trên, để đạt được kết quả điều trị như mong muốn và hạn chế đến mức thấp nhất các rủi ro trong khi sử dụng dược phẩm rất cần đến sự phối hợp từ phía người bệnh. Họ cần phải tuân thủ nghiêm ngặt mọi hướng dẫn của thầy thuốc. Trên thực tế, qua khảo sát tại nhà thuốc bệnh viện, chúng tôi thường xuyên thấy bệnh nhân mang đơn thuốc cũ đi mua để sử dụng lại mà không cần biết thuốc đó có cần thiết và phù hợp với mình ở thời điểm hiện tại hay không. Cá biệt có những bệnh nhân muốn dùng lại thuốc theo đơn của bác sĩ đã kê cách đây 5-10 năm và đặc biệt hơn nữa có bệnh nhân tự ý dùng thuốc theo đơn của bệnh nhân khác mà không hiểu gì về tác dụng và những thông tin liên quan đến dược phẩm đó. Đây thực sự là một nguy cơ dẫn đến một loạt phản ứng có hại của thuốc mà chúng ta không thể kiểm soát nổi bởi vì không phải tất cả các đối tượng trên đều đến mua tại nhà thuốc bệnh viện .Đặc biệt có một số người sau khi không được thoả mãn yêu cầu tại nhà thuốc bệnh viện họ sẵn sàng tới các địa chỉ khác để được đáp ứng nguyện vọng của mình. Trên thực tế chúng ta đã gặp những bệnh nhân phải chịu hậu quả nặng nề do việc dùng thuốc không đúng chỉ định,vì lạm dụng thuốc và khi bệnh nhân đến với thầy thuốc thì đã quá muộn.

Qua đây, chúng tôi muốn gửi tới bệnh nhân một vài thông điệp sau:

– Thuốc chữa bệnh nói chung và thuốc tra mắt nói riêng chỉ có tác dụng điều trị trong những trường hợp cụ thể.

– Khi bệnh nhân muốn dùng lại thuốc cần phải tư vấn với bác sĩ hoặc dược sĩ và tôn trọng ý kiến của họ.

– Không lạm dụng thuốc nhỏ mắt có chứa corticoit, vì điều này có thể làm bệnh nhân bị mắc bệnh “glaucom do corticoid” đặc biệt là đối với trẻ em. Ngoài ra nó còn làm cho giác mạc có nguy cơ nhiễm nấm tăng lên. Theo tổng kết của Khoa xét nghiệm Bệnh Viện Mắt TW có tới 41% các trường hợp loét giác mạc có nguyên nhân do nấm. Tuy chưa có nghiên cứu chính thức vấn đề này, song đây rất có thể một phần là hậu quả của việc dùng thuốc tra mắt có chứa corticoit tràn lan trong cộng đồng mà không được kiểm soát thông qua việc kê đơn của bác sĩ.

– Hai căn bệnh “Glaucom do corticoid” và “Loét giác mạc do  nấm” đã làm cho nhiều bệnh nhân bị mất thị lực vĩnh viễn.

– Không ngần ngại và cần phải thông báo cho bác sĩ của mình khi gặp phải những tác dụng khác lạ khi dùng thuốc.

Trước tình hình này, chúng ta càng cần phải nâng cao tinh thần trách nhiệm trong công việc, thực hiện tốt y đức đặc biệt điều thứ 6 trong 12 điều y đức ban hành năm 1996 của Bộ trưởng Bộ Y tế: “ Kê đơn phải phù hợp với chẩn đoán và bảo đảm sử dụng thuốc hợp lý an toàn; không vì lợi ích cá nhân mà giao cho người bệnh thuốc kém phẩm chất, thuốc không đúng với yêu cầu và mức độ bệnh”.

Ban điều hành nhà thuốc và Ban lãnh đạo khoa Dược bệnh viện Mắt Trung ương luôn thực hiện phương châm : Nhà thuốc bệnh viện hoạt động để phục vụ người bệnh là chính, không lấy mục tiêu cải thiện đời sống là quan trọng, điều này cũng phù hợp với Chỉ thị 05 của Bộ Y tế và chỉ đạo của Sở Y tế Hà Nội.

 

Dược sĩ. Vũ Thị Ngoãn

Leave a Reply